Top 12 # Vua Mèo Hoàng Yến Chao / 2023 Xem Nhiều Nhất, Mới Nhất 12/2022 # Top Trend | Goldenworldbeauty.com

Dinh Vua Mèo Hoàng A Tưởng / 2023

Xưa kia, Hoàng Yến Chao, người dân tộc Tày, là thổ ti cai trị xứ Bắc Hà (tỉnh Lào Cai), dân trong vùng quen gọi là “Vua Mèo” đã cho xây dựng dinh thự tại châu Bắc Hà để khẳng định uy quyền và sự giàu của mình. Gần 100 năm trôi qua, dinh Vua Mèo vẫn đứng sừng sững giữa bao la núi đồi, trở thành một địa điểm du lịch nổi tiếng của Bắc Hà.

Khởi công năm 1914 song đến năm 1921 dinh Vua Mèo mới được hoàn thành. Chủ nhân của đinh là cha con Hoàng Yến Chao, Hoàng A Tưởng. Hoàng A Tưởng cũng là một thổ ti ở Bắc Hà cho đến ngày Lào Cai được giải phóng. Vì thế, ngoài cái tên dinh vua Mèo, người ta còn gọi đây là dinh Hoàng A Tưởng.

Tương truyền, dinh thự vua Mèo Hoàng A Tưởng đươc thầy Tàu về xem thế đất theo phong thủy. Dinh tọa lạc trên một quả đồi rộng ở châu Bắc Hà, nay là trung tâm thị trấn huyện Bắc Hà, phía sau và hai bên đều có núi, phía trước có một dòng suối uốn lượn và có núi thế mẹ bồng con. Thế đất “tựa sơn đạp thủy” vững chãi, với mong muốn dòng họ được quyền quý, con cháu đời sau vinh hiển. Khu dịnh thự vua Mèo đã đạt đến trình độ thiết kế tinh xảo và nổi lên với quy mô đồ sộ tại vùng núi cao xa xôi, hùng vĩ như Bắc Hà.

Dinh Hoàng A Tưởng được hoàn thành từ năm 1921.

Mặt tiền dinh Hoàng A Tưởng.

Cầu thang đi lên sảnh chính.

Từ ban cong dinh Hoàng A Tưởng nhìn ra là một vùng đồi núi.

Cổng chính vào dinh Hoàng A Tưởng.

Cửa sổ tròn hình bông hoa có chức năng lấy ánh sáng.

Sân chính trong khu dinh Hoàng A Tưởng.

Khu dinh thự vua Mèo là một kết cấu kiến trúc khá đặc biệt so với kiến trúc các dinh thự khác tại Việt Nam thời bấy giờ. Dinh vừa là nơi để ở của cha con Hoàng Yến Chao, Hoàng A Tưởng song cũng là nơi làm việc và còn có chức năng pháo đài bảo vệ. Toàn bộ dinh có kiến trúc hình chữ nhật liên hoàn khép kín, với tổng diện tích 4000m2, có tường rào bảo vệ, bốn phía tường đều có lỗ châu mai như pháo đài và có lính canh giữ.

Dinh được hai kiến trúc sư người Pháp và người Trung Quốc thiết kế. Vì vậy, kiến trúc của dinh có sự hòa quyện giữa kiến trúc Pháp hồi thế kỉ 17 -18 và kiến trúc phương Đông. Trong đó nổi lên là các nét kiến trúc phương Tây được thể hiện trong những chi tiết như họa tiết cành nguyệt quế đắp nổi trên các cửa vào, biểu tượng cho hạnh phúc và thịnh vượng; cửa lan can trổ ra hình vòm, cột nhà thanh thoát, lan can, cầu thang vòng, hành lang lát gạch…

Hệ thống cửa vòm, cột tròn và họa tiết trang trí hình lá nguyệt quế theo kiểu Pháp.

Khu nhà ở dành cho người giúp việc.

Mái lợp ngói âm dương cổ kính.

Hành lang lộ thiên nối các dãy nhà với nhau.

Một quầy bán hàng lưu niệm ở Khu dinh Hoàng A Tưởng.

Đến Sa Pa Viếng Dinh Vua Mèo Hoàng A Tưởng / 2023

Xưa kia, Hoàng Yến Chao, người dân tộc Tày, là thổ ti cai trị xứ Bắc Hà (tỉnh Lào Cai), dân trong vùng quen gọi là “Vua Mèo” đã cho xây dựng dinh thự tại châu Bắc Hà để khẳng định uy quyền và sự giàu của mình.Gần 100 năm trôi qua, dinh Vua Mèo Sa Pa vẫn đứng sừng sững giữa bao la núi đồi, trở thành một địa điểm du lịch nổi tiếng của Bắc Hà.

Khởi công năm 1914, song đến năm 1921, dinh Vua Mèo mới được hoàn thành. Chủ nhân của dinh là cha con Hoàng Yến Chao, Hoàng A Tưởng. Hoàng A Tưởng cũng là một thổ ti ở Bắc Hà cho đến ngày Lào Cai được giải phóng. Vì thế, ngoài cái tên dinh vua Mèo, người ta còn gọi đây là dinh Hoàng A Tưởng.

Khu dinh thự vua Mèo là một kết cấu kiến trúc khá đặc biệt so với kiến trúc các dinh thự khác tại Việt Nam thời bấy giờ. Dinh vừa là nơi để ở của cha con Hoàng Yến Chao, Hoàng A Tưởng, song cũng là nơi làm việc và còn có chức năng pháo đài bảo vệ. Toàn bộ dinh có kiến trúc hình chữ nhật liên hoàn khép kín, với tổng diện tích 4.000m2, có tường rào bảo vệ, bốn phía tường đều có lỗ châu mai như pháo đài và có lính canh giữ. Ngày nay, khi đi du lịch vùng Tây Bắc thì nơi này là một địa điểm ko thể bỏ qua.

Dinh được hai kiến trúc sư người Pháp và người Trung Quốc thiết kế. Vì vậy, kiến trúc của dinh có sự hòa quyện giữa kiến trúc Pháp hồi thế kỉ 17-18 và kiến trúc phương Đông. Trong đó nổi lên là các nét kiến trúc phương Tây được thể hiện trong những chi tiết như họa tiết cành nguyệt quế đắp nổi trên các cửa vào, biểu tượng cho hạnh phúc và thịnh vượng; cửa lan can trổ ra hình vòm, cột nhà thanh thoát, lan can, cầu thang vòng, hành lang lát gạch.

Kết cấu bên trong của dinh khá đẹp. Qua cửa chính, bên trong là một khu sân rộng, xưa là nơi diễn ra các hoạt động chính của nhà thổ ti. Khu nhà chính phía cuối sân, có hai tầng với diện tích 420m2, thường là nơi hội họp của gia đình.

Ngoài ra, khu dinh còn có các hạng mục khác như hai dãy nhà phụ ở hai bên, mỗi dãy nhà có hai tầng thấp hơn dãy nhà chính, gồm ba gian với diện tích 300m2. Đây là nơi sinh hoạt của các bà vợ Hoàng Yến Chao và Hoàng A Tưởng. Ngoài ra còn có thêm hai dãy nhà phụ hai tầng có kiến trúc đơn giản hơn dùng làm nơi ở cho quân lính, phu phen và người hầu.

‘Vua Mèo’ Hoàng A Tưởng Khét Tiếng Vùng Cao Nguyên Bắc Hà / 2023

Hoàng A Tưởng một thổ ty khét tiếng vùng cao nguyên Bắc Hà trên thượng nguồn sông Chảy. Nằm trong đường dây buôn bán thuốc phiện xuyên Á, Hoàng A Tưởng bắt người dân đóng thuế bằng thóc gạo, lợn gà, trâu bò và thuốc phiện.

Lâu đài của ông “vua Mèo” mang đậm kiến trúc Pháp kết hợp kiến trúc dân tộc Tày, được xây dựng bằng mồ hôi nước mắt của người dân và nhiều tấn thuốc phiện…

Cuối năm 1989 tôi cùng đoàn công tác của Ban Định canh Định cư tỉnh Hoàng Liên Sơn lên công tác tại huyện Bắc Hà. Chiến tranh biên giới tháng 2/1979 diễn ra chỉ hơn một tháng, nhưng đụng độ vũ trang kéo dài suốt 10 năm trời. Huyện Bắc Hà sau chiến tranh, nhà cửa các công sở còn rất sơ sài và tạm bợ, UBND huyện lúc bấy giờ chưa xây dựng, phải đặt tạm trong lâu đài của “Vua Mèo” Hoàng A Tưởng, khách đến làm việc ngủ trong ngôi nhà một tầng nằm phía sau lâu đài dành cho gia nhân xưa.

Lâu đài được xây dựng từ năm 1914 đến năm 1921, nằm trên đường lên Si Ma Cai. Hoàng A Tưởng dân tộc Tày là con Hoàng Yến Chao- Thổ ty vùng cao nguyên Bắc Hà, do cai trị ở địa phương có trên 80% dân số là dân tộc Mông, nên được mệnh danh là “Vua Mèo”.

Trước ngày Lào Cai được giải phóng (11/1950), Bắc Hà không chỉ nằm trên con đường tơ lụa nối với Vân Nam qua vùng Trung Á, mà Bắc Hà còn là nơi trung chuyển thuốc phiện từ Trung Á qua Đông Dương xuống khu vực Nam Á và ngược lại. Cao nguyên Bắc Hà trước đây nổi tiếng là vùng cây thuốc phiện, thuế bổ xuống đầu dân bằng thuốc phiện. Sử sách còn ghi, mỗi năm Bắc Hà thu thuế từ 1,8-2,25 tấn thuốc phiện, riêng Hoàng A Tưởng mỗi năm thu không của dân 500 kg thuốc phiện, ép dân bán rẻ 500 kg, đứng đầu đường dây buôn bán thuốc phiện và hàng hoá xuyên Á qua ngả Bắc Hà.

Không chỉ thế, Hoàng A Tưởng quy định bất cứ ai săn bắn được thú rừng, khai thác mật ong và những lâm thổ sản quý hiếm đều phải chia cho Hoàng A Tưởng. Nếu ai săn bắt được hổ phải nộp cho hắn bộ da và xương, bắn được gấu phải nộp lại bộ da và chiếc mật, bắn được hươu nai thì nộp lại chiếc sừng…Hắn độc chiếm việc cung cấp các loại hàng hóa nhu yếu phẩm cho người dân Bắc Hà, Si Ma Cai, nhất là hai loại hàng hóa cực kỳ quý hiếm lúc bấy giờ là muối và dầu hỏa.

Lâu đài Hoàng A Tưởng quay về hướng Đông Nam, lưng tựa vào núi Cô Tiên, đúng theo thuyết phong thuỷ của người Hoa, “tựa sơn đạp thuỷ”, thế rất vững chãi. Kiến trúc của khu lâu đài kết hợp giữa lối kiến trúc cổ của Pháp thế kỷ 17-18 với kiến trúc nhà sàn của người Tày, nổi lên giữa vùng núi non hùng vĩ. Cửa nhà vòm cuốn, đắp nổi nhiều hoạ tiết dây lá nho, tường gạch nung, móng đá, mái lợp ngói âm dương. Cầu thang đi phía sau nhà, dưới cầu thang là bể hứng nước mưa, trong các phòng đều có lò sưởi.

Chính giữa là ngôi nhà lớn hai tầng, sàn gỗ, gian chính diện là phòng làm việc, tiếp khách, kế bên là nơi ở của vợ chồng, con cái Hoàng A Tưởng, hai dãy nhà ngang tả-hữu cũng là nhà hai tầng nhưng thấp hơn, đó là nơi ở của các gia nô, binh lính và người giúp việc. Hai ngôi nhà ngang được nối với ngôi nhà chính bằng một hành lang hẹp, các cửa đều quay ra cái sân rộng, nơi Hoàng A Tưởng thường tổ chức múa xoè khi tiếp các quan Pháp, hoặc những nhà buôn và khi lễ Tết. Dãy nhà một tầng phía sau là kho và nơi ở của những kẻ hầu người hạ, UBND huyện Bắc Hà sau này dùng làm nhà khách của huyện.

Xung quanh lâu đài là tường đá bao quanh có lỗ châu mai, mặt tiền là cầu thang hình vòng cung đi lên từ hai phía, trước khi bước vào lâu đài, khách phải dừng chân ở phòng chờ có lính canh gác trước một cánh cửa gỗ nặng trịch dày gần một gang tay.

Trên tường mặt tiền đắp nổi những khẩu pháo, nhằm phô trương sức mạnh và thị uy những ai khi bước chân vào lâu đài. Vật liệu xây dựng bao gồm: Đá, vôi, cát, mật mía khai thác tại địa phương còn xi măng, sắt thép thì được chở bằng máy bay và ngựa thồ từ Hà Nội và Lào Cai lên. Theo người dân kể lại, đoàn ngựa thồ vật liệu từ Lào Cai lên Bắc Hà có hơn 100 con, cả đi và về mất 4-5 ngày. Vì đường lên Bắc Hà ngày ấy không phải như bây giờ, quanh co trên các sườn núi đá dựng đứng. Nhiều con ngựa thồ nặng quá lên nửa chừng dốc Trung Đô thì quỵ ngã, chết dọc đường.

Cách lâu đài vài trăm mét về phía Si Ma Cai, Hoàng A Tưởng cho xây một chiếc ao, giữa ao dựng một cái lầu để thỉnh thoảng Hoàng A Tưởng rủ bạn bè ra đó bơi thuyền, uống rượu ngắm trăng. Cái ao hiện vẫn còn, nằm cạnh con đường lên Trại nghiên cứu và sản xuất rau quả Bắc Hà.

Lâu đài của Hoàng A Tưởng giống như một pháo đài, bốn bên đều xây tường đá dày 40-50cm, phía sau có một đường hầm dài, phòng khi bị tấn công mọi người sẽ theo đường hầm đó thoát ra ngoài.

Những gia nô và đầy tớ làm việc cho nhà Hoàng A Tưởng chịu đói khát và bị hành hạ rất tàn ác, có người đã chết trong lâu đài của hắn vì đói và kiệt sức. Nhiều đêm tôi ngủ ở đó, có cảm giác rất nhiều oan hồn luẩn khuất đâu đây. Lần đầu tiên tôi ngủ trong căn phòng trong cùng ở căn nhà một tầng phía sau dành cho đầy tớ, hồi ấy là cuối tháng 10/1989, trời trên núi đã lạnh, nên buổi trưa vẫn phải đắp chiếc chăn chiên. Khi mọi người lục tục đi làm, tôi nghe rõ tiếng mọi người nói chuyện với nhau nhưng không tài nào dậy được. Có ai đó cứ ấn tôi xuống giường, tôi mở mắt ra thấy một bóng người mặc áo đen, thỉnh thoảng lại nhấc bổng giường lên, giọng lầu bầu: “Sao ông lại nằm vào chỗ của tôi?”.

Tôi phải cố sức mấy lần mới vùng dậy được, chạy ra cái bể đặt dưới gậm cầu thang vã nước lạnh lên mặt cho tỉnh ngủ. Lúc này mọi người đã đi làm hết, lâu đài vắng tanh.

Trong bữa cơm tối hôm đó tôi kể lại chuyện “bóng đè” cho mấy người cấp dưỡng, phục vụ trong Văn phòng UBND huyện Bắc Hà ngồi cùng mâm. Mấy người chẳng ai nói gì, cứ tủm tỉm cười. Tối hôm đó khi vừa chợp mắt lại thấy có người đứng bên cạnh nhấc bổng giường lên, khiếp quá, tôi phải ra phòng ngoài ngủ cạnh mấy người cho đỡ sợ. Hôm ra về, ông Đặng Văn Chạy- Phó Chủ tịch huyện cười cười bảo tôi, trước đây, trong ngôi nhà đó gia nô của Hoàng A Tưởng chết mấy ngày người ta mới phát hiện ra… Nghe thế tôi bủn rủn cả chân tay, nên những lần sau tôi không dám ngủ trong ngôi nhà đó nữa mà lên tầng hai ngủ.

Thái Sinh

Cách Chống Cú Mèo Phá Hại Nhà Yến / 2023

Thật ra tất cả các loài được sinh ra trên hành tinh này đều có nhiệm vụ của riêng mình, cú mèo hay cú lợn cũng vậy ở một góc riêng chim cú lợn, hay cú mèo là loài cần được bảo tồn, còn nói riêng thì…. hích, tôi không thích cú một tí nào, đừng bao giờ có mặt ở nhà yến của tôi,tôi đã được đọc ở đâu đó trên mạng có một anh kỹ thuật nuôi yến khuyên rằng, nếu bắt được cú thì không nên làm hại nó, mà cứ hù dọa,quát nạt hay đánh nó vài “bạt tai” thì nó sợ không dám đến nữa.tôi tôn trong quan điểm của anh ấy,còn tôi thì nghĩ khác, chim cú là loài ăn thịt, săn mồi,khi cái bụng nó đói thì bản năng của nó là săn mồi,và thật tai hại khi nó viếng thăm nhà bạn, tôi chỉ khuyên và chia sẻ cách tôi bắt và chống cú, còn sử lý như thế nào là quyền và suy nghĩ của mỗi người.

Sau khi quan sát, ta cố gắng định hình được nơi nào là nơi mà chúng thường xuyên đậu bám,kinh nghiệm của tôi là nơi nào mà tập trung nhiều phân, xương chất thải của chúng,để bẫy đạt hiệu quả cao chúng ta nên quan sát thật kỹ địa hình và hình dung nhiều tình huống sẽ xẩy ra khi bẫy xập. Khi đó hành vi của chúng phản xạ của chúng ra sao, có quan sát kỹ chúng ta mới có cách bố trí mê hồn trận để chúng xập bẫy được.

Dụng cụ dùng bẫy cú cũng đơn giản, đó là bẫy xập dùng bẫy chuột, keo dính chuột, và lưới bắt cá loại mắt nhỏ, tôi chỉ sử dụng 2 loại đầu,số lượng bẫy chuột càng nhiều thì khả năng bắt được cú càng cao, keo dính chuột là thành phần không thể thiếu giúp ta bẫy cú hiệu quả hơn.

Bẫy cú đặt xung quanh cửa chim vào: cách sử dụng như sau, ta cài đặt bẫy tập trung vào những nơi chim cú thường đậu bám để rình bắt mồi, một số khác ta đặt rải rác những nơi mà chim cú có thể đậu xuống. dùng keo dính chuột quấn quanh một cây dài và tròn đường kính từ Phi 27 đến 34 mm, bắt ngang theo khu vực phát hiện nhiều phân chim cú.dùng lưới chặn những lối mà chim cú có thể thoát thân khi hoảng loạn. Sau khi hoàn tất những việc đó, ta chỉ cần chờ đợi đến hôm sau mà thôi.

Và những nơi chim cú thường đậu: theo quan sát của tôi, khi chim cú rình bắt mồi, nó thường chọn vị trí cao và rộng, vị trí ưa thích của nó là cửa của nhà chim, chúng đứng đó và di chuyển qua lại,mắt nhìn sâu, tai nghe ngóng,nếu đạp vào cửa sập của bẫy chuột, nếu may mắn chúng sẽ thoát,nhưng giật mình bay lên, với bản tính của loài săn mồi, chúng không sợ hãi bay đi xa mà sẽ đậu xuống một nơi khác để quan sát,khi đó keo dính chuột sẽ phát huy tác dụng,chim cú cố giẫy dụa để thoát khỏi keo dính, nếu may mắn thoát được sẽ hoảng loạn và tìm đường thoát thân khác, và lưới giăng bắt cá của ta sẽ làm nốt công việc còn lại.